Unijne paszporty covidowe stały się faktem. Na czym polegają?

Jak przekazało ministerstwo zdrowia, pełne uruchomienie systemu dla krajów Wspólnoty zaplanowane jest od 1 lipca br.

Reklama

– Polska z sukcesem zakończyła procedurę przyłączenia do centralnego rozwiązania technicznego Unijnych Certyfikatów Covid utrzymywanego przez Komisję Europejską. Nasz kraj jest w grupie siedmiu państw, które są już gotowe do wydawania certyfikatów w pierwszym możliwym terminie, czyli od 1 czerwca – poinformował Adam Niedzielski, minister zdrowia.

Tzw. „paszport covidowy”, czyli Unijny Certyfikat Covid jest wzajemnie uznawanym w UE dokumentem, który zawiera kod QR i unikatowy identyfikator, ułatwiający weryfikację podróżnego pod względem ryzyka
epidemicznego. Głównym jego założeniem jest ułatwienie w przemieszczaniu po krajach UE podczas epidemii.

– System unijnych certyfikatów został stworzony przede wszystkim w celu ułatwienia podróży zagranicznych. Przyda się także przy powrocie do kraju. Mając go, zostaniemy zwolnieni z kwarantanny po przekroczeniu granicy. Dodatkowo w przypadku imprez rodzinnych, osoby posiadające taki dokument, nie będą wliczane do limitu osób – wyjaśnił minister zdrowia.

Co istotne, unijny certyfikat nie są obowiązkowy, a otrzymać go można po spełnieniu określonych warunków:

• przyjęcie szczepionki na COVID-19 (w przypadku certyfikatu z tyt. zaszczepienia),
• negatywny wynik testu PCR albo RAT, czyli tzw. szybkie testy antygenowe (w przypadku certyfikatu z tyt. testu),
• pozytywny wynik testu PCR starszy niż 11 dni (w przypadku certyfikatu z tyt. przebytej infekcji).

Od 1 czerwca certyfikat w Polsce można pobrać bezpłatnie z strony Internetowego Konta Pacjenta w postaci PDF, nadającej się do prezentacji na urządzeniach mobilnych i do wydruku (logowanie poprzez stronę pacjent.gov.pl). Natomiast po 25 czerwca UCC będzie dostępny także w aplikacjach mojeIKP i mObywatel.

Certyfikat można też otrzymać w postaci wydruku papierowego w punkcie szczepień. Ozdrowieńcy lub osoby z negatywnym wynikiem testu na obecność koronawirusa będą mogły otrzymać UCC w formie wydruku papierowego od każdego pracownika medycznego, który ma dostęp do aplikacji gabinet.gov.pl, czyli np. od lekarza lub pielęgniarki z przychodni podstawowej opieki zdrowotnej. Certyfikaty będą wydawane po każdej z dawek szczepionki z wyraźnym oznaczeniem cyklu (1/2, 2/2, 1/1).

Zgodnie z ustaleniami, w Polsce certyfikat ważny będzie 14 dni od podania ostatniej dawki szczepionki. Jest to czas potrzebny do uzyskania odporności po pełnym cyklu szczepienia. Nie oznacza to jednak, że każde państwo członkowskie będzie honorowało taki certyfikat już od pierwszej dawki (jest to indywidualna decyzja państwa UE).

Państwa członkowskie mogą uznawać certyfikaty na określonych warunkach (np. ilość otrzymanych dawek, okres ważności wykonanych testów, obowiązek testowania dzieci w zależności od wieku, itp., dlatego należy za każdym razem sprawdzać obowiązujące regulacje w kraju docelowym i w kraju, do którego wracamy z uwagi na to, że mogą się one różnić np. w zakresie wieku dziecka, do którego wymaga się testu. Pomocna może okazać się tu aplikacja RE-open EU, która pozwala na sprawdzenie aktualnie obowiązujących reguł w poszczególnych państwach członkowskich.

Uwaga – w zależności od powodu wydania UCC ma różny terminy ważności.

• Certyfikat potwierdzający status bycia ozdrowieńcem będzie wydawany po 11 dniach od otrzymania pozytywnego wyniku testu PCR potwierdzającego zakażenie COVID-19 i będzie ważne przez 180 dni.
• W przypadku wydanego przez Polskę certyfikatu z tytułu negatywnego wyniku testu na obecność zakażenia COVID-19 może to być 48 godzin w przypadku testu PCR oraz testu antygenowego.
• W przypadku zaszczepienia będzie to 12 miesięcy.

UCC będzie honorowany na terenie Unii Europejskiej oraz Islandii, Norwegii i Liechtensteinu. System Unijnego Certyfikatu Covid będzie stopniowo powiększany o podobne systemy tworzone w innych krajach świata. O poszerzeniu systemu unijnego decydować będzie Komisja Europejska.

W czasie kontroli przez odpowiednie służby kod QR będzie skanowany specjalną aplikację “Unijny Certyfikat Covid”. Aplikacja po 10 czerwca będzie dostępna w Google i AppStore. Podczas procesu weryfikacji sprawdzany będzie status posiadacza certyfikatu oraz tożsamość posiadacza, autentyczność i ważność zaświadczenia.

Certyfikaty mogą być wydawane w imieniu osób, które nie są do tego uprawnione – również rodzicom w imieniu ich dzieci. Zaświadczenie wydane w ten sposób będzie obejmowało dziecko, o ile będzie ono posiadało ujemny wynik testu na COVID-19.

Do 1 lipca nie wszystkie kraje UE mogą być podłączone do ujednoliconego systemu unijnego. Rozporządzenie wprowadzające podstawę prawną dla transgranicznego użycia systemu ma wejść w życie od 1 lipca, z sześciotygodniowym okresem przejściowym dla krajów, które wymagają więcej czasu na wprowadzenie tych cyfrowych rozwiązań