„Żyję zdrowo” w polskich szkołach. Nowy program Fundacji ORLEN

Inicjatywa Fundacji ORLEN „Żyję zdrowo”, realizowana przez Centrum Edukacji Obywatelskiej, skierowana jest do uczniów klas 4-8 oraz nauczycieli i ma charakter bezpłatny. O założeniach programu w studiu PetroNews opowiedziała Joanna Barbrich z Fundacji ORLEN.

Jak wyjaśniała, jest to ogólnopolska odsłona projektu, który wcześniej pilotażowo realizowany był w Wielkopolsce. Po pozytywnych wynikach testowej edycji, Fundacja ORLEN zdecydowała się rozszerzyć inicjatywę na szkoły w całym kraju. Program objęty jest honorowym patronatem Ministra Edukacji i odpowiada na realne potrzeby zgłaszane przez dyrektorów oraz nauczycieli.

– To program edukacyjny, który realizujemy wspólnie z Centrum Edukacji Obywatelskiej. Zaczynamy od nauczycieli, bo to oni są kluczowym ogniwem w pracy z dziećmi i młodzieżą – podkreśla Joanna Barbrich, kierownik Obszaru Programowego Działu Projektów Społecznych, Fundacja ORLEN.

Z badań Fundacji ORLEN przeprowadzonych w 2025 roku wynika, że edukacja zdrowotna w szkołach jest rozproszona i niespójna. Nauczyciele wskazywali na brak programu, który w sposób systemowy łączyłby kwestie diety, ruchu, zdrowia psychicznego oraz relacji społecznych, a jednocześnie wspierał także pracę z rodzicami.

– Nauczyciele są przeciążeni, dlatego zależało nam na tym, żeby dostali konkretne, gotowe narzędzia. Po ukończeniu kursu online otrzymują scenariusze zajęć, materiały multimedialne, instrukcje działań uczniowskich i pakiet materiałów do wykorzystania w szkole – mówi Joanna Barbrich.

Pięć filarów zdrowia

Program „Żyję zdrowo” opiera się na pięciu filarach: ruchu, zdrowym odżywianiu, higienie cyfrowej, emocjach i relacjach oraz redukcji stresu. Twórcy inicjatywy podkreślają, że szczególnie te ostatnie obszary są w polskich szkołach najmniej zagospodarowane.

– W szkołach wciąż dużo mówi się o diecie i aktywności fizycznej, a zdecydowanie mniej o emocjach, stresie czy samoakceptacji. A to są dziś ogromne wyzwania dla dzieci i młodzieży – zaznacza przedstawicielka Fundacji ORLEN.

Jednym z kluczowych elementów programu jest higiena cyfrowa. Jak podkreślano w rozmowie, dzieci i młodzież coraz wcześniej wchodzą w świat intensywnego korzystania z ekranów, co wpływa na koncentrację, sen i relacje społeczne.

– Nauczyciele często mówią o swojej bezradności wobec potęgi smartfonów. Same zakazy nie działają. Dlatego w programie stawiamy na budowanie świadomości i wprowadzanie zdrowych zasad, a nie na zakazy – tłumaczy Joanna Barbrich.

Ruch nie tylko na WF-ie

Program zachęca szkoły do wprowadzania codziennej dawki ruchu, również poza lekcjami wychowania fizycznego. Mogą to być krótkie ćwiczenia, elementy aktywizujące w trakcie zajęć czy przerwy ruchowe.

– Nie chodzi o rewolucję w planie lekcji. Czasem wystarczy kilka minut prostych ćwiczeń, żeby poprawić koncentrację i samopoczucie uczniów – mówi Joanna Barbrich.

Centrum Edukacji Obywatelskiej, które odpowiada za realizację programu, rekomenduje także tworzenie w szkołach stref wyciszenia oraz aranżację sal sprzyjającą interakcjom i relacjom rówieśniczym.

Ogólnopolskie inicjatywy i finał programu

Udział w programie „Żyję zdrowo” daje szkołom możliwość włączenia się w ogólnopolskie działania, takie jak wirtualny „Tydzień dla Zdrowia”, podcast edukacyjny „Zdrowo nakręceni” oraz stacjonarny finał projektu – „Festiwal dla Zdrowia”.

– To nie jest jednorazowa akcja. Chcemy, żeby szkoły pracowały z tym programem przez cały semestr i realnie zmieniały codzienne nawyki uczniów – podsumowuje Joanna Barbrich.

Zgłoszenia do programu przyjmowane są za pośrednictwem strony Centrum Edukacji Obywatelskiej. Udział w inicjatywie jest bezpłatny, a program realizowany jest w szkołach podstawowych na terenie całej Polski.