Limit dwóch kadencji dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast pozostaje w mocy. W czwartek, 22 października, Sejm nie przyjął przygotowanej przez PSL nowelizacji Kodeksu wyborczego, która miała go znieść. O wyniku przesądziła minimalna różnica głosów, a ludowcy już zapowiadają kolejny ruch – tym razem wymierzony w samych parlamentarzystów.
W głosowaniu nad projektem (druk nr 1529) za jego przyjęciem opowiedziało się 213 posłów, przeciw było 215, a 9 wstrzymało się od głosu. Wcześniej tego samego dnia izba odrzuciła wniosek o odrzucenie projektu w całości, który złożyły koła poselskie Razem oraz Wolni Republikanie (działające obecnie jako Demokracja Bezpośrednia). Ostatecznie jednak nowelizacja nie uzyskała większości.
Podzielona koalicja
Projekt poparli posłowie PSL oraz zdecydowana większość klubu Koalicji Obywatelskiej. Przeciw głosowało PiS i Razem. Jak podaje Polsat News, ludowcom nie udało się jednak zebrać pełnego poparcia wewnątrz koalicji rządzącej – przeciwko zmianom zagłosowało łącznie 15 posłów z KO, Lewicy, Centrum i Polski 2050, a czterech kolejnych wstrzymało się od głosu. Już w przeddzień głosowania media
Kliknij w link, aby poznać ofertę! informowały, że koalicja rozważa zdjęcie punktu z porządku obrad z powodu niepewnej większości.
Co zmieniał projekt?
Nowelizację złożyli posłowie PSL w lipcu 2025 roku. Zakładała ona usunięcie przepisu, który nie pozwala osobie dwukrotnie wybranej na wójta, burmistrza lub prezydenta miasta ponownie kandydować na ten urząd w tej samej gminie. Projekt przewidywał też zniesienie zakazu jednoczesnego ubiegania się o fotel włodarza i o mandat w radzie powiatu lub sejmiku województwa. Pierwsze czytanie odbyło się we wrześniu 2025 roku, drugie – 8 stycznia 2026 roku. Później projekt przez wiele miesięcy czekał na finałowe głosowanie.
Ponieważ nowelizacja przepadła w trzecim czytaniu, nie trafi do Senatu ani na biurko prezydenta. Ewentualna zmiana zasad przed wyborami samorządowymi w 2029 roku wymagałaby złożenia nowego projektu i przeprowadzenia go przez całą procedurę od początku.
Spór trwa od 2018 roku
Ograniczenie liczby kadencji wprowadzono w 2018 roku, za rządów PiS, razem z wydłużeniem kadencji samorządu z czterech do pięciu lat. Limit liczony jest od wejścia w życie tych przepisów – wcześniej sprawowane kadencje nie mają znaczenia.
Ludowcy od początku krytykują to rozwiązanie. Ich zdaniem to mieszkańcy, a nie ustawodawca, powinni decydować, kto kieruje gminą. Wnioskodawca projektu, poseł Michał Pyrzyk, przekonywał w Sejmie, że limit eliminuje doświadczonych samorządowców i może sprzyjać myśleniu krótkoterminowemu. Przeciwnicy zmian wskazują z kolei na ryzyko utrwalania lokalnych układów, przewagę wieloletnich włodarzy nad konkurentami oraz potrzebę otwierania samorządów na nowych kandydatów.
Dwie kadencje dla posłów?
Lider PSL i wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz zapowiadał już na początku października, po posiedzeniu Rady Naczelnej partii, że w razie porażki projektu ludowcy zaproponują limit dwóch kadencji również dla posłów i senatorów. Tuż po czwartkowym głosowaniu, PSL powtórzyło ten postulat w mediach społecznościowych, argumentując, że skoro ograniczenie obowiązuje włodarzy gmin, te same zasady powinny objąć parlamentarzystów.
Co to oznacza dla Płocka?
Decyzja Sejmu ma bezpośrednie znaczenie także lokalnie. Andrzej Nowakowski kieruje Płockiem od 2010 roku, a w wyborach w 2018 i 2024 roku – już po wprowadzeniu limitu – dwukrotnie zwyciężał w pierwszej turze. Przy obecnych przepisach nie będzie mógł ponownie ubiegać się o urząd prezydenta miasta w 2029 roku. Podobna sytuacja dotyczy włodarzy wybranych dwukrotnie od 2018 roku w gminach całego regionu.









