REKLAMA
niedziela, 22 listopada, 2026
  • Reklama
  • Kontakt z redakcją
  • Polityka Prywatności
  • Przejrzystość reklam politycznych
#PetroNews
Advertisement
  • Strona Główna
  • Bezpieczeństwo
  • Sport
  • Polityka
  • Wydarzenia
  • Społeczeństwo
  • Edukacja
No Result
View All Result
#PetroNews
Advertisement
#PetroNews
Reklama
Strona główna Rozrywka i Wydarzenia Teatr

Joker naszych czasów? Recenzja „Lekkoducha”

Przez Redakcja
10 października 2023
99
UDOSTĘPNIEŃ
1.1k
WYŚWIETLEŃ
Podziel się na FacebookuUdostępnij na Twitterze
REKLAMA

Sztuki Jerzego Szaniawskiego nie są wystawiane w Polsce zbyt często. Tym bardziej więc warto wybrać się na „Lekkoducha”, którym płocki teatr rozpoczyna nowy sezon. Szaniawski jest tam opowiedziany lekko, podany w atrakcyjnej formie, a jednocześnie daje sporo do myślenia. Także w kontekście czasów, w których teraz żyjemy.

„Lekkoduch” to jedna z wczesnych sztuk patrona płockiego teatru. Napisana i wystawiona po raz pierwszy 100 lat temu w warszawskim teatru Reduta Juliusza Osterwy, który później wyreżyserował ją raz jeszcze we Lwowie. W powojennej Polsce im dalej, tym sztuki Szaniawskiego wystawiane były co raz rzadziej. Dość powiedzieć, że „Lekkoducha” nie wystawił do tej pory nikt. Swego rodzaju „odejście” od Szaniawskiego to temat na oddzielne rozważania, a może nawet poważną pracę naukową dla teoretyków teatru, w kontekście autorów niesłusznie zapomnianych. Dobrze więc się dzieje, że po Szaniawskiego po raz kolejny sięgnięto w Płocku. Od zawsze prowokował on liczne spory i polemiki, ale w sztuce znaczy to tylko to, że trafiał w sedno.

Reklama

„Lekkoducha” w płockim teatrze przygotowała „sprawdzona” ekipa z Gorzowa Wielkopolskiego (nomen omen z teatru im. Juliusza Osterwy). Sprawdzona, bo odpowiadała także za udaną „Historię Ziemi. Epokę Chaotycką” Stanisława Lema. Jak słusznie zauważa we wstępie do teatralnego programu reżyser tych spektakli, Jan Tomaszewicz – obaj autorzy byli wizjonerami. Lem skupiał się na tym, co technologie mogą zrobić z życiem człowieka, Szaniawski pisał o tym, co ludzie mogą zrobić sami ze sobą. I właśnie dlatego ich dzieła się nie zestarzały. Wymagają tylko znalezienia dla siebie odpowiedniego pomysłu i dostosowanej do niego formy. I to się w Płocku udało.

Mamy oto bowiem miasteczko, jakich wiele. Ktoś dzierży władzę, ktoś kogoś wykorzystuje, jedni kochają, ale nie spełniają oczekiwań, drudzy marzą o lepszym życiu i oszukują, jeszcze inni się do tego wszystkiego… adaptują. Pokazane są zarówno stosunki międzyludzkie, korporacyjne w firmach, jak i klasowe (nie łudźmy się, że dzisiaj ich nie ma). Samo życie. I nagle do tego świata przybywa ktoś, kto sieje zamęt, wszystko burzy. A może tylko ożywia i wyśmiewa? Może tylko wydobywa z ludzi to, co i tak w nich siedzi?




Fot. Waldemar Lawendowski

Tytułowy lekkoduch to postać niejednoznaczna. Tak, jak niejednoznaczna staje się dziś popkulturowa ikona Jokera. Świetny filmKliknij w link, aby poznać ofertę! Todda Philipsa z 2019 roku stawiał mocne pytanie o genezę i narodziny zła. Kim zatem jest ucharakteryzowany na Jokera lekkoduch w dużo lżejszej, płockiej inscenizacji Tomaszewicza? Bon vivantem i bawidamkiem uwodzącym cudze kobiety, spin doctorem kreującym rzeczywistość, szarą eminencją manipulującą spokojnym miasteczkiem, a może aktywistą – rewolucjonistą, ratującym drzewa, świat i ludzi? A może każdym po trochu? Może tylko postacią, która urealnia nasze mniej lub bardziej ukryte, ale jednak prawdziwe, nie zawsze szlachetne, potrzeby?

Jokera przybywającego skądś aeroplanem możemy łatwo rozpoznać, zwalić na niego winy, pozbyć się lub… zaadoptować. Trudniej jest zobaczyć i pokonać Jokera wewnątrz nas. Mamy problem z rozpoznaniem co jest dobre, a co złe. Spece od manipulacji zmieniają znaczenie słów. Ba, tworzą nawet alternatywne rzeczywistości, „bańki”, w które chętnie wskakujemy i w których dobrze się czujemy. Tylko czy to wszystko nam rzeczywiście służy? Czy nie realizujemy wtedy czyjegoś planu napisanego gdzie indziej?

Aleksander Maciejczyk gra tytułowego lekkoducha na zupełnie innej nucie, niż ostatnio Broniewskiego (nota bene, którego przecież w jakimś stopniu lekkoduchem także można nazwać). Pokazuje tym samym, że mimo młodego wieku, dysponuje sporym wachlarzem możliwości. Udany spektakl (oczywiście z pominięciem monodramu) zawsze jest zasługą całego zespołu aktorskiego, w „Lekkoduchu” warto jednak zwrócić uwagę także na rolę Dariusza Poleszaka – Hassa w roli Hrabiego De Vevey. Wyniosłość swojej postaci potrafi on zagrać nawet bez słów – wystarczy sposób, w jaki o lasce schodzi, a raczej „płynie” ze sceny. Również z takich detali (przygotowanych pewnie wraz z odpowiedzialnym za choreografię Bartoszem Bandurą), utkane jest w tym spektaklu dobre aktorstwo.

Fot. Waldemar Lawendowski

Pisałem wcześniej, że siłą przedstawienia jest odpowiednio dobrana forma. Duża w tym zasługa, oprócz reżysera i aktorów, także scenografii i kostiumów przygotowanych przez cały zespół pracowników pod okiem Krzysztofa Małachowskiego (do sukcesów w Płocku zdążył nas już przyzwyczaić, tym większy więc podziw, że nie obniża sobie poprzeczki). Dzięki kostiumom, aktorzy zyskują dodatkowe środki wyrazu, które same „grają” (nie będę ich tu zdradzał, żeby nie psuć zabawy, trzeba to zobaczyć samemu). Także muzyka Marka Zalewskiego i teksty piosenek autorstwa Andrzeja Ozgi, tworzą klimat tego spektaklu. Czujemy się wtedy trochę jak w przedwojennym kabarecie. Muzyka stawia właściwe akcenty tam gdzie trzeba, a teksty piosenek stanowią trafny komentarz do rzeczywiści – także tej wyborczej, w której przecież, nie tylko teraz, żyjemy. Jak śpiewa Hrabia: historia się zatacza, tacza się, stacza…

W ciekawym mini eseju umieszczonym w programie teatralnym, znawczyni twórczości Szaniawskiego – prof. Jagoda Jakubowska-Opalińska pisze, że Szaniawski w „Lekkoduchu” zaprasza nad do pewnej gry. Tomaszewicz umiejętnie i z lekkością ubiera tę grę w atrakcyjną dla widza formę. Warto z tego skorzystać i wybrać się na „Lekkoducha”, by jednocześnie pobawić i zastanowić się przy Szaniawskim. To teatr, którego dawno w Płocku nie było. Sztuka Szaniawskiego pełna jest półprawd, aluzji i niedopowiedzeń. Można je sobie samemu w tym spektaklu wyszukiwać. Dla każdego mogą być one inne. To świat codziennej szarzyzny i kolorowej fantazji zarazem. Ale czy właśnie z tego nie składa się nasze życie?

Jakub Moryc
autor jest członkiem Płockiego Towarzystwa Przyjaciół Teatru

Fot. Waldemar Lawendowski

Udostępnij40Tweet25
REKLAMA

Przeczytaj również

Świętoszek taki jak my? [RECENZJA]
Teatr

Świętoszek taki jak my? [RECENZJA]

1 listopada 2026
Lalki Form Wielu w Muzeum Diecezjalnym. Jest wystawa, są też warsztaty teatralne dla dzieci
Nauka i Edukacja

Lalki Form Wielu w Muzeum Diecezjalnym. Jest wystawa, są też warsztaty teatralne dla dzieci

28 października 2026
Musical „Gdzie jest Róża”. Mazowieckie legendy wyruszają w trasę po regionie
Artykuł promowany

Musical „Gdzie jest Róża”. Mazowieckie legendy wyruszają w trasę po regionie

20 października 2026
Lalki zejdą ze sceny. W Muzeum Diecezjalnym otwarcie wystawy „Lalki Form Wielu”
Patronat PetroNews

Lalki zejdą ze sceny. W Muzeum Diecezjalnym otwarcie wystawy „Lalki Form Wielu”

25 września 2026
Dr Miłość zaprasza do gabinetu. Będzie zabawnie!
Wydarzenia

Dr Miłość zaprasza do gabinetu. Będzie zabawnie!

21 sierpnia 2026
Wkrótce plenerowe święto teatru w Płocku
Wydarzenia

Wkrótce plenerowe święto teatru w Płocku

23 czerwca 2026
Załaduj więcej

Reklama

Aktualności

Obraz od prezydenta i lot nad Płockiem. Za nami pierwszy Bal Uniwersytecki

Zbliża się starcie Jutrzenki Płock z Pogonią Szczecin

Pożar mieszkania na starówce. Ewakuowano 11 osób, 1 osoba ranna [AKTUALIZACJA]

Wykryto toksyczną kawę. Te partie zostały wycofane

Obcokrajowiec poszukiwany przez Interpol wpadł podczas akcji płockiej policji

Rondo turbinowe, kładka przez Wisłę i sala koncertowa. Radni wezmą pod lupę miejskie inwestycje

Polityka

Zmiany na szczytach płockiej Lewicy. Jest nowy przewodniczący!

Stanowisko radnych PiS w Płocku ws. wydarzeń w Trybunale Konstytucyjnym. Mówią o zamachu stanu

Spór o Trybunał Konstytucyjny przyciągnął tłumy na demonstrację w Płocku

Szef płockiej Lewicy składa rezygnację. Nie tylko z funkcji partyjnych

Spór o Trybunał Konstytucyjny. Będzie demonstracja w Płocku

Ogromny kryzys wokół Trybunału Konstytucyjnego. Co stało się w nocy?

Bezpieczeństwo

Pożar mieszkania na starówce. Ewakuowano 11 osób, 1 osoba ranna [AKTUALIZACJA]

Wykryto toksyczną kawę. Te partie zostały wycofane

Obcokrajowiec poszukiwany przez Interpol wpadł podczas akcji płockiej policji

Spacer z psem skończył się pogryzieniem. Co robić, gdy psy sąsiada atakują?

Półnagi mężczyzna chodził po Płocku. „Był bardzo agresywny” [FOTO]

Zamknij drzwi, odłóż telefon! ZUS ostrzega przed fałszywymi urzędnikami

Sport

Zbliża się starcie Jutrzenki Płock z Pogonią Szczecin

Badmintoniści pokażą co potrafią. Zbliża się Płockminton Yonex Cup

Herkulesi z Nowego Miszewa bezkonkurencyjni. Złoto dla zawodników DPS „Nad Jarem”

Pierwszy sukces KPS Płock w debiutanckim sezonie. Będzie kolejny?

Nadchodzi ORLEN Zima z FutbolGangiem

Rozczarowanie Płocczanek w Olkuszu. Spotkanie z Pogonią potoczy się inaczej?

  • Reklama
  • Kontakt z redakcją
  • Polityka Prywatności
  • Przejrzystość reklam politycznych

© 2026 Sentra Media - Nasza Polityka Prywatności.

Nasza strona używa plików cookies. Zaakceptuj przez kliknięcie lub przewiń stronę. Akceptuje
Polityka plików Cookie

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may affect your browsing experience.
Necessary
Zawsze włączone
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
ZAPISZ I AKCEPTUJ
No Result
View All Result
  • Strona Główna
  • Bezpieczeństwo
  • Polityka i Politycy
  • Rozrywka i Wydarzenia
  • Sport
  • Tylko u Nas
  • Warto przeczytać!
  • Reklama w mediach
  • Kontakt

© 2026 Sentra Media - Nasza Polityka Prywatności.